CadiForum - IRC Forum ve Bilgi Paylaşım Forumu CadiForum - IRC Forum ve Bilgi Paylaşım Forumu CadiForum - IRC Forum ve Bilgi Paylaşım Forumu

Geri git   CadiForum - IRC Forum ve Bilgi Paylaşım Forumu > Eğitim Forum > Ödevler ve Tezler > Edebiyat Forum


Yeni Konu Aç Cevapla  
 
LinkBack Seçenekler Stil
Alt 28.05.22   #1
umuT 2
 
Unique - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
 
Üyelik tarihi: May 2022
Mesajlar: 4.995
Unique is on a distinguished road
Standart Divan Edebiyatının Şair Ve Yazarları

Divan Edebiyatının Şair Ve Yazarları

13.yy.dan başlayıp 19.yy. sonlarına kadar ve genel olarak saray edebiyatı da diyebileceğimiz bir edebiyattır. Daha çok yüksek zümrenin ve aydın kesimin oluşturduğu “divan” adı verilen eğlence meclislerinde okunan şiirden oluşur. Bu edebiyatın oluşmasında İslam felsefesinin, Fars estetiğinin ve saray çevresinin üçlü bir etkisi vardır. Daha çok Enderun’da eğitim görmüş sanatçıları içine almış ve halktan kopuk bir edebiyat olarak bilinir.

Divan Edebiyatının Özellikleri



* Şairler şiirlerini “Divan” adını verdikleri bir kitapta topladıkları için bu edebiyatına “Divan Edebiyatı” denilmiştir.

* Bu edebiyat saraydan destek gördüğü için “saray edebiyatı” da denilmiştir

* 13. yy dan itibaren şair ve yazarlar İslam dininin de etkisiyle Fars- Arap etkisine girmeye başlamıştır.

* Tuyuğ ve şarkı hariç bütün nazım şekil ve türleri Fars edebiyatı aracılığıyla Arap edebiyatından alınmıştır.

* Nazım birimi beyittir bazen tek dize de kullanılır.

* Aruz ölçüsü kullanılmış, bu da Osmanlıcanın oluşmasında etkili olmuştur. Son zamanlarında az da olsa hece kullanılmıştır.

* Tam ve zengin kafiyeler kullanılmış olup daha çok göz için kafiye düşüncesi hakimdir.

* Yardımcı fiiller dışında Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalar ağırlıktadır.

* Edebi sanata ve süslü söyleyişe büyük önem vermişleridir.

* Şiirlerin ayrı bir adları yoktur. Genellikle nazım şekline göre isim alır. (gazel, kaside, şarkı..) Kasidede nesip bölümündeki konuya veya kafiyeli sözcüklere göre isim alır. (Su Kasidesi, Bahar Kasidesi)

* Divan edebiyatında amaç, marifeti yani şiir yazmadaki ustalığı göstermektir.

* Saraya ve mutlu azınlığa hitap eder. Halktan kopuk bir edebiyattır. Halkın sorunlarına neredeyse hiç değinmemişlerdir.

* İnanç ve duygu ağırlıktadır. Bu edebiyatın özünde dinde tasavvuf vardır.

* Divan dışında beş mesnevinin toplandığı kitaba “hamse” denilir.

* Şiir nesirden çok kullanılmıştır.

* Şiir müzikten ayrılmıştır.

* Duygu ve düşünceler, kalıplaşmış “mazmun”larla anlatılır. Fikirler ve duygular neredeyse ortaktır. Boyun servi; kaşı keman; çenenin elma; ağzın nokta oluşu her şairde aynıdır.

* Nazım şekil ve türleri kesin sınırlarla birbirinden ayrılmıştır.

* İçerik değil biçim önemlidir. Bu sebeple süse ve estetiğe önem vermişlerdir.

* Divan şairlerinin müstakil dünya görüşleri ve felsefeleri yoktur. Hepsi aynı fikirleri değişik bir biçimde söylemişlerdir.

* Şiirlerde genellikle konu bütünlüğü olmadığı gibi bütün güzelliğine değil parça güzelliğine önem verilir. Kısmen kasidede ama özellikle mesnevilerde konu bütünlüğü vardır.

* Toplumsal olaylar konu olarak işlenmemiştir.

* Divan şairleri Fars edebiyatının üstatlarına yetişmeyi hedefleyip zamanla onları geçtikleri gibi birbirlerine de benzemeye çalışmışlardır. Bundan dolayı nazirecilik geleneği oluşmuştur.

* Şairin kişiliğini ve büyüklüğünü, söyleyiş orijinalliği ve güzelliği sağlar.

* Divan şairi daima aşıktır. Bu aşk onulmaz dert olmakla beraber şair bu dertten memnundur, onlara göre bu derdin dermanı gene bu derdin kendisidir. Hatta zamanla beşerî aşk yerini Allah aşkına bırakır. Bu sebeple âşık mecazî sevgilisine kavuşmak istemez.

* Divan nesri; sade, orta ve süslü nesir olmak üzere üçe ayrılır. Divan nesrinde cümleler uzun, imlasız, süslü ve yer yer iç( seci) kafiyelidir

* Ağırlıklı konular aşk, doğa, şarap, kadın, karamsarlık, ölüm, ayrılık, sevgiliye övgüdür.

* Nazım biçimleri beyitleyazılanlar:Gazel, kaside, mesnevi; bentlerle yazılanlar: rubai, tuyuğ, şarkı, terkib-i bent, terci-i bent, murabba





DİVAN EDEBİYATININ ŞAİR VE YAZARLARI



13. – 14. YÜZYIL ŞAİR VE YAZARLARI



HOCA DEHHANİ ( 13.yüzyıl)



* 13.yy.da yaşamıştır.Horasan Türklerindendir.

* Anadolu’da divan edebiyatının temelini atmıştır. Bu sebeple Divan edebiyatının kurucusu kabul edilir.

* Divan şiirinin mazmunlarını, sanatlarını, söyleyişlerini kullanarak Anadolu’da divan edebiyatının temellerini atmıştır.

* Hoca Dehhani saray şairi olarak tanınmaktadır.

* Dini konuları işlememiştir. Tasavvuf akımını etkisinde şiirler yazmamıştır. Zamanın zevk ve eğlence ile geçirilmesi gerektiğini belirtmiştir.

* Şiirlerinin en önemli teması aşktır.

* Farsça ve Anadolu Türkçesi’yle şiirler yazmıştır.

* Gazel ve kaside türlerini aslına yakın yeterlilikte kullanmayı başarmıştır.

* Yirmi bin beyitlik “Selçuk Şehnamesi” adlı kitabı vardır.

* Vatan hasreti ile ilgili şiirleri vardır.

* Bir gazeli ve dokuz kasidesi bulunabilmiştir.





SEYYİD NESİMÎ (1369 – 1417)



* 14.yy’da tasavvuf alanında şiirler yazan Seyyid Nesim’i görürüz.

* Azeri asıllı Türkmenlerdendir. Bağdat'ın Nesim Kasabası'nda yetişmiştir.

* Halep'te Hallac-ı Mansur'un düşüncelerinin iz sürücüsü olduğu için kâfir sayılıp derisi yüzülerek öldürülmüştür. Katledilme sırasında rivayete göre derisi eline verilip giderken, Halep'in 12 kapısından aynı anda çıktığı görülmüştür. Yolda birisine “ Gerçek Kâbe'nin yolcusuyuz.” Elinde yüzülmüş derisini göstererek “ İkramımız budur ” dediği beyti meşhurdur.

* Nesimi, Hurufi'dir. Fazlullah Hurufi'nin görüşlerini benimsemiştir.

* Seyyid Nesimi, varlık birliği görüşünü savunan, kişi ile tanrı arasında bir nitelik yükleyen inanç arasında bağlantı kurar.

* Tanrının yetkin ( Kâmil ) insanda görüldüğü tasavvufi görüşünü benimser.
* Eserlerinde Azeri Türkçesini kullanmıştır.

* Dili oldukça sadedir.

* Şiirleri son derece liriktir

* Türkçe ve Farsça Divanı vardır. Tuyuğları önemlidir.





KADI BURHANEDDİN(1344–1399)



* Asıl adı Burhaneddin Ahmet’tir. Kayseri’de doğmuştur.

* Küçük yaşta iyi bir eğitim almış, On dört yaşındayken Mısır’a oradan da Şam’a giderek eğitimini tamamlamıştır.

* Eretna Devleti tarafından Kayseri’ye kadı olarak tayin edilmiştir. Ortalık karışınca Sivas’ta kendisini hükümdar ilan etmiştir. 18 yıl tahtta kalmış. Akkoyunlular’a yenilince kellesi gitmiş.

* Şiirlerinde sanatı ön planda tutmuştur. İran şiirinden etkilenmiştir.

* İran şiirindeki birçok mazmunu şiire sokmuştur.

* Şiirlerinde ilahi aşkın yanında beşeri aşkı da işlemiştir.

* Anadolu’da divan şiirinin kurulmasında emeği geçmiştir.

* Şiirlerinde aruzun hemen hemen bütün kalıplarını deneyen Kadı Burhaneddin, şiirlerinde bol miktarda aruz kusuru yapmıştır.

* Kadı Burhanneddin Arapça, Farsça şiirler söylemekle birlikte Divan’ını Türkçe yazmıştır. Arapça ve Farsçayı daha çok bilimsel eserlerinde kullanmıştır.

* Kendine özgü yalın, sert ve canlı bir dil kullanılmıştır.

* Eserlerini Azeri lehçesi ile yazmıştır.

* Şiirlerinde mahlas kullanmamıştır.

* “Divan” adlı bir eseri vardır. Divan’ında 1500 gazel, 20 rubai, 119 tuyug vardır.





AHMEDİ (1334- 1413)



* 14. yüzyılda yaşamış Anadolu Türkçesi’nin en başarılı şairlerindendir.

* Asıl adı Taceddin İbrahim’dir.

* Öğrenimine Kütahya’da başlamış, sonra Mısır’a giderek tahsil hayatını orada tamamlamış, ilmini geliştirmiştir.

* Anadolu‘ya döndüğünde Sultan I.Murat’ın himayesine girmiş, sonraları Yıldırım Bayezid’in sohbet arkadaşı olmuş, padişahtan büyük iltifat görmüştür. Yıldırım Bayezid ile Timur arasındaki çekişmeyi ve savaşı gören, sevdiği padişahın yenilgisine çok üzülen şair, Timur tarafından da takdir edilmiş, fakat bu zalim hükümdarı bir türlü sevememiştir.

* İran edebiyatının bütün özelliklerini özellikle konu ve şekil özelliklerini Türk şiirine kazandırmaya çalışmıştır.

* Mesnevi türünün önünü açmıştır.

* Din dışı konularda şiirler yazmıştır. Tasavvufu çok iyi bildiği halde eserlerinde tasavvuf konusunu pek işlememiş. Şiirlerinde aşk, tabiat, şarap… konularını işlemiştir.

* Şiirleri liriktir.

* Arapça ve Farsça yazmıştır Ama döneminde kullanılan dili sade bir şekilde kaleme almıştır.

* Eserlerine devrin sosyal konularını anlatmıştır.

* “Cemşit u Hurşit, İskendername, Divan, Osmanlı Tarihi”adlı eserleri vardır.
Cadı Forum

Unique isimli Üye şimdilik offline konumundadır   Alıntı ile Cevapla
Cevapla


Konuyu Toplam 1 Üye okuyor. (0 Kayıtlı üye ve 1 Misafir)
 
Seçenekler
Stil